استروب اسکوپ (چرخش نما) کمپانی FLUKE آمریکا

سرعت دوران، سرعت خطی و تعداد دور اجسام دوار را می توان بوسیله دورسنج / تاکومتر / سرعت سنج اندازه گیری کرد. دورسنج ها با توجه به تماس به اجسام به دو دسته دورسنج تماسی و دورسنج غیرتماسیتقسیم می شوند، در صورتی که نتوان با جسم مورد نظر تماسی برقرار کرد از دورسنج های غیر تماسی و در مواردی که بتوان تماس داشت از دورسنج های تماسی استفاده می شود. دورسنج ها به صورت آنالوگ و دیجیتال ساخته می شوند که مدل آنالوگ و کاملا مکانیکی آنها بسیار قدیمی است امروزه مدل های دیجیتال در انواع مکانیکی و نوری، مادون قرمز ( که عمدتا با نام دورسنج لیزری شناخته می شود ) و مکانیکی-لیزری و مدل بسیار پیشرفته و دقیق تر به صورت پرتابل به بازار عرضه می شوند. دور سنج های آنالوگ قدیمی ترین مدل های تاکومتر در جهان محسوب می شوند اولین دورسنج برای اندازه گیری سرعت حرکت و توسط دانشمند آلمانی Dietrich Uhlhorn در سال 1817 بر اساس خاصیت گریز از مرکز ساخته شد که در سال 1840 برای اندازه گیری سرعت و دور گردش چرخ های لوکوموتیو استفاده شد. این دور سنج ها در ادامه مسیر پیشرفت خود در خودرو های سبک و سنگین برای سنجش دور موتور ماشین ها به کار گرفته شدند که رفته رفته جای خود را به مدل های دیجیتالی دادند. دور سنج های آنالوگ بر اساس عملکرد چرخش یک شفت یا محور عمودی متصل به فنر سپس صفحه درجه بندی شده کار می کنند که عمکرد دقیق تر آن را می توانید در فیلم زیر مشاهده کنید. تاکومتر های دیجیتال نوع جدید تر و پیشرفته تری از خانواده دور سنج ها محسوب می شوند که دارای مدار الکترونیکی برای اندازه گیری دقیق تر دور یا سرعت چرخش بر اساس واحد اندازه گیری RPM می باشد این تاکومتر ها تجهیزاتی ابزار دقیق دارای پردازنده ، سنسور مادون قرمز (معروف به سنسور دورسنج) صفحه نمایش و… می باشند که به وسیله یک مدار به هم مرتبط می شوند. دورسنج (Tachometer) های دیجیتالی یا الکترونیکی عمدتا در انواع مکانیکی و نوری_لیزری ساخته می شوند که در ادامه آنها را بررسی خواهیم کرد. این تاکومتر از یک شفت یا محور عمود تشکیل شده است که در انتها محور در هنگام چرخش یک کلید یا سوییچ حساس فعال می شود و هر بار سوییچ شدن بیانگر یک بار گردش موتور است این سوییچ در ادامه به یک پردازنده یا میکرو کنترلر متصل می شود که تعداد دفعات سوییچ را ثبت می کند میکروکنترلر مقادیر ثبت شده را به اعداد قابل نمایش بر روی LCD بر حسب دور بر دقیقه rpm یا هر واحد دیگری متناسب با یکای اصلی تبدیل می کند. سپس مقادیر را به صورت دهدهی نمایش می دهد. کاربردهای فراوانی در صنعت برای انواع دورسنج ها اعم از تماسی غیر تماسی مکانیکی و نوری و حتی لیزری_مکانیکی می توان نام برد که در ادامه برخی از این استفاده ها را لیست خواعیم کرد.